Ađuvantna terapija kod nodus negativnih tumora manjih od 1 cm

SESIJA – NEPALPABILNI KARCINOMI DOJKE
Radno predsedništvo:

Doc. dr Ivan Marković,
Doc. dr Nataša Prvulović Bunović

Zbornik sažetaka / Prvi Srpski Senološki kongres sa međunarodnim učešcem, Novi Sad, 31. mart – 1. april 2017.

ISBN 978-86-920945-0-7

Prim. mr sci. med. Ljiljana Stamatović
Institut za onkologiju i radiologiju Srbije, Beograd

Primena skrining programa doprinela je sve većem broju pacijenata kod kojih se dijagnostikuju mali (1cm) nodus negativni tumori dojke. Prema novim podacima SEER registra, čak oko 25% svih novootkrivenih karcinoma dojke čine tumori manji od 1 cm, T1a (< 0,5 cm) i T1b tumori (0,5-1cm). Pacijenti sa malim nodus negativnim tumorima (T1a/b N0) generalno imaju odličnu prognozu, sa 10-godišnjim RFS (recurrence free survival) preko 90%. Ipak, usled heterogenosti ovih tumora, neke podgrupe pacijenata imaju značajno veći rizik od relapsa bolesti. Prekomerna HER2 ekspresija, ER-negativni i trostruko negativni tumori, visok gradus, limfovaskularna invazija i mlađa starosna dob su nezavisni faktori loše prognoze kod pacijenata sa T1a/b N0 tumorima. Prospektivne studije su dokazale da pacijenti sa T1a/b N0 tumorima imaju korist od primene adjuvantne hormonske terapije, hemioterapije i adjuvantnog trastuzumaba. Medjutim, nema opšte saglasnosti o razmeri koristi od adjuvantne terapije. Odgovor na pitanje da li ponuditi adjuvantnu hemioterapiju pacijentima sa malim nodus negativnim tumorima od uvek je bio izazov, jer je poznato da su neki pacijenti sa ovim tumorima dobijali adjuvantnu hemioterapiju kao suvišno lečenje. Navedeni klinicko-patološki prognostički i prediktivni faktori se kombinuju u različitim algoritmima za odluku o adjuvantnom lecenju (Adjuvant! Online, Nottingham Prognostic Index) i  predstavljaju bazu za internacionalne terapijske vodiče.

Poslednje St. Galllen konsenzusne preporuke sugerišu da se kod pacijenata sa veoma malim rizikom od relapsa, onih sa T1a/b N0 tumorima, naročito ukoliko su HR-pozitivni/ HER2-negativni (luminal-like), adjuvantna hemioterapija može bezbedno izostaviti, dok se adjuvantna hormonska terapija preporucuje za sve HR-pozitivne tumore. Što se tice T1a/b N0 HER2-pozitivnih tumora, stav velike većine panelista je da primena adjuvantnog trastuzumaba nije potrebna kod T1a bolesti, ali je adjuvantni trastuzumab indikovan kod T1b tumora. Pri donošenju odluke o adjuvantnoj hemioterapiji kod pacijenata sa malim nodus negativnim tumorima, posebno je važna procena potencijalne apsolutne koristi u odnosu na moguća neželjena dejstva terapije. Uporedo sa otkrićem molekularnih podtipova karcinoma dojke, prolisanje genske ekspresije je primenjeno da predvidi ishod pojedinacnog pacijenta i da identikuje one pacijente kojima se može bezbedno izostaviti adjuvantna hemioterapija. Koristi se nekoliko “gene-expression” prognostičkih zapisa (Mammaprint, Oncotype DX, PAM 50, Breast Cancer Index, EndoPredict).